ذنوبه كلها ، و اليوم العاشر و هو - يوم النحر - فمن اهرق فيه دما غفر اللَّه له به اول قطرة تقطر من دم اضحيته ، و غفر له ذنوبه ، و ذنوب عياله كلهم ، و من اطعم من نسكه و تصدّق به بعث يوم القيمة آمنا و تكون تلك الاضحية فى ميزانه اثقل من جبل احد ، و تطفئ عنه اضحيته حر جهنم . وَ اذْكُرُوا اللَّهَ فِي أَيَّامٍ مَعْدُوداتٍ الآية . . . . - ذكر اينجا تكبير است ، و علما را اختلاف است در وقت آن و قدر آن ، و اجمع اقاويل آنست كه - روز عرفه نماز بامداد در گيرد تا آخر ايام تشريق نماز ديگر كرده از پس نمازها ، و در مجمعها ميگويد - « اللَّه اكبر اللَّه اكبر اللَّه اكبر ؛ لا إله الا اللَّه و اللَّه اكبر ، و للَّه الحمد على ما هدانا . » و اصل اين تكبير از عهد ابراهيم خليل است اندر آن حال كه خواست فرزند را قربان كند ، چون صدق عهد از وى ظاهر گشت ، و فرمانبردارى را ميان ببست اللَّه تعالى ندا داد جبرئيل اندر هوا ندا كرد ، و گوسفند فدا را همى آورد و همى گفت - « اللَّه اكبر ، اللَّه اكبر ، لا إله الا اللَّه ، اللَّه اكبر و للَّه الحمد » ابراهيم بر نگرست بديد آواز برداشت و گفت كه - « لا إله الا اللَّه ، اللَّه اكبر » اسماعيل آگاه گشت و آواز برداشت گفت . « اللَّه اكبر و للَّه الحمد » اللَّه تعالى اين ذكر اندرين امّت مشروع كرد ، تا اندرين ايام همى گويند و از آن حال ياد همى آرند . و مصطفى صلّى اللَّه عليه و آله و سلم گفت - « زيّنوا اعيادكم بالتكبير » و يروى - « زينوا العيدين بالتهليل و التقديس و التحميد و التكبير » و مصطفى صلّى اللَّه عليه و آله و سلم روز عيد چون بيرون شدى اين دعا گفتى : « اللهم به حق السائلين اليك ، و به حق مخرجى هذا ، لم اخرج اشرا ، و لا بطرا ، و لا رياء و لا سمعة . خرجت اتقاء سخطك و ابتغاء مرضاتك ، فعافنى اللهم بعافيتك من النار . » فَمَنْ تَعَجَّلَ فِي يَوْمَيْنِ فَلا إِثْمَ عَلَيْهِ الآية . . . - هر كه تعجيل نمايد و از منا برود در نفر اول ، و سه شب از ايام تشريق بمنا بنپايد ، او را رخصت هست و بر وى هيچ بزه نيست ، پس اگر شب سيم آفتاب فرو شده نرفته باشد پس روا نيست كه تعجيل كند تا روز سيم كه سنگ افكند ، آن گه با مردم برود . و قيل فى معناه فمن تعجل فى يومين فهو مغفور له - لا اثم عليه ، و لا ذنب و من تأخر فكذلك . قال سعيد بن المسيب